Lucht-lucht warmtepomp: werking, prijs, premie en verbruik

Een lucht-lucht warmtepomp haalt warmte uit de buitenlucht en blaast die via één of meer binnenunits rechtstreeks in je kamers. Ze verwarmt snel, kan koelen en is de goedkoopste warmtepomp: reken op ongeveer € 2.500 tot € 8.000 inclusief plaatsing, afhankelijk van het vermogen en het aantal binnenunits. Ze maakt geen sanitair warm water. Sinds 1 maart 2026 bedraagt de premie in inkomenscategorie 1 en 2 € 300, en een toestel dat actief koelt krijgt enkel premie als het de enige centrale verwarming is van een volledig fossielvrije woning.

Met een lucht-lucht warmtepomp kun je je woning snel en zuinig verwarmen en afkoelen. Ontdek hier de werking, de voordelen, de prijs, het verbruik en de regels.

Lucht-Lucht Warmtepomp: Werking

Een lucht-lucht warmtepomp onttrekt de warmte voor je woning aan de buitenlucht, via een buitenunit tegen de gevel, op een plat dak of in de tuin.

In de buitenunit verdampt een koelmiddel bij lage temperatuur en neemt het zo warmte op uit de buitenlucht, ook als het buiten koud is. Een compressor perst dat gas samen, waardoor de temperatuur sterk stijgt. Via koelleidingen gaat het hete gas naar de binnenunit, die de warmte afgeeft aan de kamerlucht.

Het principe is hetzelfde als die van een fietspomp; bij een aantal keer ferm pompen zal de fietspomp warm worden. De ontstane warmte wordt via een ventilator in de binnenunit de woonruimte ingeblazen. In de zomer keert het toestel de kringloop om en koelt het.

Single-split of multisplit: hoeveel binnenunits heb je nodig?

Bij een single-split hoort bij één buitenunit één binnenunit. Bij een multisplit sluit je twee tot vijf binnenunits aan op één buitenunit. Een single-split is goedkoper en per ruimte meestal iets zuiniger. Een multisplit bespaart gevelruimte, maar alle binnenunits hangen af van één compressor.

• Single-split: voor één leefruimte, een bureau of een aanbouw.
• Multisplit: voor meerdere kamers, elk met een eigen binnenunit en thermostaat.
• Vuistregel: één binnenunit per afgesloten ruimte; een open of L-vormige leefruimte boven ongeveer 50 m² krijgt er beter twee.

Uitgewerkt voorbeeld: vermogen per ruimte

Het vermogen per binnenunit volgt uit het warmteverlies van de ruimte. Formule: vermogen (W) = oppervlakte (m²) × warmteverlies per m². Grove richtwaarden: 50 W/m² (goed geïsoleerd), 70 W/m² (gerenoveerd), 100 W/m² of meer (slecht geïsoleerd). Exact rekenen vraagt een warmteverliesberekening nodig.

Voorbeeld: een gerenoveerde rijwoning (70 W/m²) met een leefruimte en open keuken van 42 m², een bureau van 10 m² en twee slaapkamers van 14 en 12 m².

Ruimte	Oppervlakte	Berekend warmteverlies	Gekozen binnenunit
Leefruimte en keuken	42 m²	42 × 70 = 2.940 W	3,5 kW
Bureau	10 m²	10 × 70 = 700 W	2,0 kW (kleinste maat)
Slaapkamer 1	14 m²	14 × 70 = 980 W	2,0 kW
Slaapkamer 2	12 m²	12 × 70 = 840 W	2,0 kW
Totaal	78 m²	5.460 W	9,5 kW aangesloten

De buitenunit dimensioneer je op het totale warmteverlies, niet op de som van de binnenunits: hier volstaat een multisplit-buitenunit van ongeveer 6 à 7 kW met vier aansluitingen. Alternatief: een single-split van 3,5 kW voor de leefruimte en de slaapkamers op de bestaande verwarming houden. Kleine kamers krijgen door de minimale unitmaat bijna altijd wat te veel vermogen; dat is geen probleem als het toestel goed moduleert.

Innovatie bij lucht-lucht warmtepompen

Door de lage investering en het gebruiksgemak is de lucht-lucht warmtepomp erg in trek. De werking is door de jaren heen gelijk gebleven, maar de keuze aan binnenunits is sterk toegenomen en koelmiddelen met een lagere klimaatimpact, zoals R32 en propaan (R290), winnen terrein.

Binnenunits bestaan als wandmodel, vloermodel, plafondcassette of kanaalmodel met roosters. Goede wandunits zijn in de laagste stand zeer stil, maar op vol vermogen hoor je ze wel.

Lucht-lucht warmtepomp: Voordelen

De belangrijkste voordelen op een rij:

• Een lucht-lucht warmtepompsysteem is goedkoper in aanschaf en aanleg dan een geothermisch systeem en dan een lucht-water warmtepomp.
• Het lucht-lucht warmtepompsysteem past in veel woningen, ook in kleinere woningen en appartementen, omdat er geen ketelruimte of boilervat nodig is.
• Een lucht-lucht warmtepompsysteem kan behalve voor verwarming ook worden gebruikt als airco in een warme periode (let wel op de premievoorwaarden).
• Het systeem reageert snel: de ruimte is vlot op temperatuur.
• De installatie is relatief eenvoudig: dunne koelleidingen, een condensafvoer en een voeding, zonder graafwerken of boring.

Lucht-lucht warmtepomp systeem: Nadelen

• Bij kouder weer moet de compressor harder werken.
• Het rendement is dan ook bij dit systeem op de koudere dagen lager dan bij een bodemwarmtepomp, die een stabielere bron heeft.
• Bij zeer lage buitentemperaturen of een te klein toestel heb je bijverwarming nodig, zoals een elektrische verwarming of een houtkachel.
• Er komt geen sanitair warm water uit. Daarvoor heb je een aparte oplossing nodig, zoals een warmtepompboiler.
• Ruimtes zonder binnenunit, zoals de badkamer en de gang, worden niet of nauwelijks verwarmd.
• Je voelt een luchtstroom, anders dan bij vloerverwarming.

Wat is het verschil tussen een lucht-lucht warmtepomp en een airco?

Technisch weinig: bijna elke moderne split-airco is een omkeerbare lucht-lucht warmtepomp. Het verschil zit in keuze en gebruik. Een airco is gekozen om te koelen; een lucht-lucht warmtepomp om in de winter te verwarmen, met koelen als extra.

• Verwarmen bij vorst: een toestel voor verwarming levert ook bij -10°C nog voldoende vermogen; een goedkope airco niet.
• Efficiëntie: bij verwarming telt de SCOP, bij koeling de SEER.
• Premie: een toestel dat enkel koelt krijgt geen premie. Een lucht-lucht warmtepomp met actieve koeling krijgt enkel premie onder strikte voorwaarden (zie hieronder).

Lucht-Water warmtepomp vs Lucht-Lucht warmtepomp

Wanneer je kiest voor een warmtepomp systeem zal je doorgaans twijfelen tussen de keuze voor een lucht-water warmtepomp of een lucht-lucht warmtepomp. Een lucht-lucht systeem verwarmt je woning via de lucht, terwijl de lucht-water warmtepomp je woning zal verwarmen via de vloerverwarming of via radiatoren, en meestal ook je sanitair warm water maakt.

Is er al wand- of vloerverwarming, dan kies je het best voor een lucht-water warmtepomp, omdat de leidingen al aanwezig zijn. Wanneer er in een ruimte in je woning nog helemaal geen verwarming aanwezig is, is het raadzaam om een lucht-lucht warmtepomp systeem te installeren.

SCOP en SEER van een lucht-lucht warmtepomp uitgelegd

De SCOP (seizoensgebonden prestatiecoëfficiënt) zegt hoeveel kWh warmte het toestel gemiddeld over een stookseizoen levert per kWh elektriciteit. De SEER doet hetzelfde voor koeling. Beide staan op het Europese energielabel en in de productfiche, die je opzoekt in de EU-databank EPREL. De labelwaarde geldt voor een gemiddeld Europees klimaat; in de praktijk ligt het rendement vaak wat lager. Zie ook het verschil met de COP.

Voorbeeld: een leefruimte heeft 6.000 kWh warmte per jaar nodig. Met een SCOP van 4,0 verbruikt de warmtepomp 6.000 ÷ 4,0 = 1.500 kWh elektriciteit. Met een SCOP van 5,0 is dat 1.200 kWh, dus 300 kWh minder. Voor koeling: een koelbehoefte van 600 kWh met een SEER van 6,5 kost 600 ÷ 6,5 = 92 kWh. Voor de premie moet het toestel minstens energieklasse A+ halen.

Verbruik en kosten: rekenvoorbeeld

Formule: elektriciteitsverbruik = nuttige warmte ÷ SCOP. Jaarkost = verbruik × elektriciteitsprijs. Aannames: elektriciteit € 0,30/kWh en gas € 0,11/kWh (alles inbegrepen), gasketel met een rendement van 85%, een praktijk-SCOP van 3,5 en 6.000 kWh nuttige warmte voor de leefruimte en keuken.

Verwarming leefruimte	Berekening	Kost per jaar
Gasketel	6.000 ÷ 0,85 = 7.059 kWh gas × € 0,11	± € 776
Elektrische convectoren	6.000 kWh × € 0,30	€ 1.800
Lucht-lucht warmtepomp (SCOP 3,5)	6.000 ÷ 3,5 = 1.714 kWh × € 0,30	± € 514

Tegenover gas bespaar je in dit voorbeeld ongeveer € 262 per jaar; tegenover elektrische verwarming bijna € 1.300. Bij een single-split van € 2.500 min € 300 premie verdien je de investering tegenover gas in ongeveer 8 jaar terug, tegenover elektrische convectoren in minder dan 2 jaar. De break-even SCOP tegenover gas is 0,85 × (0,30 ÷ 0,11) = 2,3: haalt je toestel minder, dan is gas goedkoper. Het capaciteitstarief kan de kost wat verhogen, zonnepanelen verlagen ze. Reken je eigen situatie na met de terugverdientijd-rekentool.

Lucht-lucht warmtepomp: Prijs

Een lucht-lucht warmtepomp is in vergelijking met de andere systemen (lucht-water, water water, grond water, hybride), de goedkoopste oplossing. Heb je geen budget voor een grote investering of verbouwing, dan is een lucht-lucht warmtepompsysteem een aantrekkelijke keuze.

De aanschafprijs van een lucht-lucht warmtepomp installatie hangt sterk af van de grootte van je woning, het aantal kamers dat je verwarmd of afgekoeld wil hebben, het type binnenunit en de lengte van de leidingen.

Voor een gemiddelde, vrijstaande woning met een multisplit voor de leefruimte en enkele kamers bevindt de aankoop- en installatieprijs van een lucht-lucht warmtepomp zich indicatief tussen de 5.000 en 10.000 euro.

Configuratie	Past bij
Single-split, 1 wandunit (2,5 à 3,5 kW)	Eén ruimte, bijvoorbeeld de leefruimte of een zolderkamer
Multisplit, 2 binnenunits	Twee ruimtes, bijvoorbeeld leefruimte en slaapkamer
Multisplit, 3 à 5 binnenunits	Een volledige verdieping of woning

Vergelijk altijd meerdere offertes; een overzicht per type vind je bij de prijs van een warmtepomp.

Premie voor een lucht-lucht warmtepomp sinds 1 maart 2026

Voor een lucht-lucht warmtepomp in een bestaande woning vraag je Mijn VerbouwPremie aan aan na de plaatsing. Sinds 1 maart 2026 gelden deze bedragen:

Inkomenscategorie	Premie lucht-lucht	Maximaal % van de factuur excl. btw
Categorie 1 (en andere investeerders)	€ 300	20%
Categorie 2	€ 300	25%
Categorie 3	€ 450	35%
Categorie 4 en verhuurder aan woonmaatschappij	€ 600	50%

De belangrijkste voorwaarden:

• Actieve koeling: kan het toestel koelen, dan krijg je enkel premie als het de enige centrale verwarming is én de woning volledig fossielvrij is. Anders moet de koeling definitief uitgeschakeld zijn; softwarematig volstaat niet.
• Energielabel A+ of beter, een volledig nieuw toestel en plaatsing of validatie door een RESCert-installateur.
• Minstens € 1.000 factuur excl. btw, niet ouder dan 24 maanden, en maximaal één warmtepomppremie per woning per 10 jaar.

Rekenvoorbeeld: premie = min(vast bedrag; percentage × factuur excl. btw). Bij een factuur van € 1.200 excl. btw krijg je in categorie 1 20% = € 240, in categorie 2 25% = € 300. Meer op onze pagina over de warmtepomp premies.

Geluid van een lucht-lucht warmtepomp binnen en buiten

Binnen hoor je vooral de ventilator van de binnenunit. Kijk in de productfiche naar het geluidsniveau in de stilste en hoogste stand, zeker voor een slaapkamer.

Buiten bepaalt de buitenunit de hinder. Volgens de leidraad van het Departement Omgeving gelden voor de meeste warmtepompen aan woningen geen Vlaamse geluidsnormen, maar raadt de code van goede praktijk 45 dB(A) overdag en 40 dB(A) ’s nachts aan bij de tuin- of terrasgrens en de ramen van de buren. Je gemeente kan strengere regels opleggen. Plaats de buitenunit weg van slaapkamerramen, niet in een hoek, en op trillingsdempers. Meer tips lees je bij het geluid van een warmtepomp.

Heb je een vergunning nodig voor een lucht-lucht warmtepomp?

Meestal niet. Een buitenunit aan een vergunde woning is vrijgesteld van een stedenbouwkundige vergunning als ze tegen de gevel of op een plat dak hangt, of in de tuin op minstens 2 meter van de perceelsgrens (of tegen een bestaande scheidingsmuur) en binnen 30 meter van de woning staat. Staat ze ook maar gedeeltelijk dichter bij de perceelsgrens, dan heb je een omgevingsvergunning nodig. Lokale voorschriften kunnen bijvoorbeeld de voorgevel uitsluiten.

Daarnaast tel je het elektrische vermogen (drijfkracht) van alle warmtepompen, airco’s en koelinstallaties in je woning samen: vanaf 5 kW is een melding klasse 3 bij de gemeente nodig. Alles op een rij vind je bij de regelgeving voor warmtepompen in Vlaanderen.

Lucht-lucht warmtepomp als hoofdverwarming

Een lucht-lucht warmtepomp kan je volledige woning verwarmen als die goed geïsoleerd is, de indeling open genoeg is en je voor sanitair water een aparte oplossing kiest. Is de lucht-lucht warmtepomp je enige centrale verwarming in een fossielvrije woning, dan mag ze voor de premie ook koelen. Lees meer in ons artikel over de lucht-lucht warmtepomp als hoofdverwarming.

Onderhoud en filters van een lucht-lucht warmtepomp

Het onderhoud is eenvoudig maar nodig voor rendement en luchtkwaliteit:

• Zelf, elke 2 à 4 weken in het stookseizoen: de stoffilters uitnemen, stofzuigen of afspoelen en droog terugplaatsen. Een vuile filter verhoogt het verbruik.
• Zelf: bladeren rond de buitenunit verwijderen.
• Vakman, om de 1 à 2 jaar: binnenunits en warmtewisselaars reinigen en ontsmetten. Werken aan het koelcircuit mag enkel een erkende koeltechnicus doen.

Met goed onderhoud gaat een lucht-lucht warmtepomp doorgaans 12 à 15 jaar mee. Zie ook onderhoud van een warmtepomp.

Voor welke woning of ruimte past een lucht-lucht warmtepomp?

Een lucht-lucht warmtepomp is een goede keuze in deze situaties:

• Je wil de leefruimte goedkoper verwarmen naast je bestaande ketel.
• Je vervangt elektrische convectoren of accumulatoren.
• Een aanbouw, veranda, bureau of zolderkamer heeft geen verwarming.
• Een appartement of compacte, goed geïsoleerde woning.

Ze past minder goed bij een slecht geïsoleerde woning met veel kleine kamers, of als je al vloerverwarming of goede radiatoren hebt (dan is een lucht-water of hybride warmtepomp logischer). Twijfel je, lees dan ook wanneer we een warmtepomp afraden.

Veelgestelde vragen over de lucht-lucht warmtepomp

Korte antwoorden op de vragen die we het vaakst krijgen.

Bronnen

• Vlaanderen.be: Mijn VerbouwPremie voor warmtepomp
• Europese Commissie: EPREL-databank met energielabels en productfiches
• Fluvius: capaciteitstarief
• Vlaamse Nutsregulator (VREG): energieprijzen vergelijken